STATUS PRAWNY CUDZOZIEMCA W POLSCE

  KARTA CZASOWEGO POBYTU KARTA STAŁEGO POBYTU
PRZESŁANKI DO UZYSKANIA

Cudzoziemiec, który wykaże że zachodzą okoliczności uzasadniające jego zamieszkiwanie na terytorium Polski przez okres dłuższy niż 3 miesięcy może wystąpić z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony i wydanie karty czasowego pobytu. 
Okolicznościami takimi mogą być w szczególności:

- uzyskanie zezwolenia na zatrudnienie lub wykonywanie innej pracy zarobkowej,

- prowadzenie działalności gospodarczej,

- podjęcie nauki,

- zawarcie związku małżeńskiego z obywatelem polskim albo cudzoziemcem posiadającym zezwolenie na osiedlenie się.

***- udział w szkoleniach i stażach zawodowych realizowanych w ramach programów Unii Europejskiej.

Zezwolenie na osiedlenie się (kartę stałego pobytu) można udzieli( cudzoziemcowi, jeżeli łącznie spełnia następujące warunki:
- wykaże istnienie trwałych więzów rodzinnych lub ekonomicznych z Rzeczypospolitą Polską,
- ma zapewnione w Rzeczypospolitej Polskiej mieszkanie i utrzymanie,
- bezpośrednio przed złożeniem wniosku przebywał w Rzeczypospolitej Polskiej przez co najmniej 3 lata na podstawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony lub może udokumentować nieprzerwany trzyletni pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

PRACA

Cudzoziemiec posiadający kartę czasowego pobytu może być zatrudniony lub można mu powierzyć inną pracę zarobkową, jeśli pracodawca uzyska na to zezwolenie starosty powiatu, na terenie którego znajduje się siedziba pracodawcy , a cudzoziemiec zgodę na zatrudnienie lub wykonywanie innej pracy zarobkowej u tego pracodawcy (art. 50 Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( jt. Dz. U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128)
Zatrudnienie lub powierzenie innej pracy zarobkowej cudzoziemcowi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez konieczności uzyskania zezwolenia i zgody starosty powiatu jest dopuszczalna:
- jeżeli potrzeba zatrudnienia lub powierzenia innej pracy zarobkowej wynika z umów i porozumień międzynarodowych i dotyczy:

A) młodzieży szkolnej i studentów podejmujących zatrudnienie lub wykonywanie innej pracy zarobkowej- w okresie do 3 miesięcy w roku kalendarzowym,

B) nauczycieli języków obcych oraz nauczycieli prowadzących zajęcia w językach obcych,

C) członków rodzin pracowników przedstawicielstw dyplomatycznych, urzędów konsularnych i organizacji międzynarodowych,

- w przypadku:

a) lekarzy i lekarzy stomatologów, którzy są absolwentami polskich uczelni medycznych, odbywających w publicznych zakładach opieki zdrowotnej wymagane staże zawodowe trwające co najmniej 12 miesięcy,

b) osób wykonujących, indywidualnie lub w zespołach, usługi artystyczne do 30 dni w roku kalendarzowym,

c) studentów studiów dziennych odbywanych w Polsce- przez okres nie przekraczający 3 miesięcy w czasie wakacji.

 

Cudzoziemcy posiadający kartę stałego pobytu korzystają z prawa do swobodnego podejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( jt. Dz. U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128)
*** UWAGA:  KORZYSTNE ZMIANY W SPRAWIE WYKONYWANIA PRACY PRZEZ CUDZOZIEMCA BEZ KONIECZNOŚCI UZYSKANIA ZEZWOLENIA NA PRACĘ z dnia 9 lutego 2004 r.

DO POBRANIA

Dz. U. z 2004 r. nr 27; poz. 238 str. 1

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁ.
NAUKA Każdy cudzoziemiec przebywający legalnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ma prawo do korzystania z edukacji szkolnej i usług innych placówek oświatowych. Dostęp do bezpłatnej oświaty na takich zasadach, jak obywatele polscy przysługuje wyłącznie cudzoziemcom zamieszkującym i przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiadającym zezwolenie na pobyt stały (Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 8 września 1993 r. w sprawie warunków i trybu przyjmowania do szkół i placówek publicznych osób nie będących obywatelami polskimi oraz zasad odpłatności tych osób za naukę i opiekę w szkołach i placówkach publicznych ( jt. Dz. U. z 1993 r. Nr 88,poz. 409) §1 ust. 4 : do osób nie będących obywatelami polskimi, zamieszkałych w Polsce na stałe, podejmujących naukę w Polsce, mają zastosowanie przepisy obowiązujące
UBEZPIECZENIE SPOŁECZNE Art. 5 ust. 2 : nie podlegają ubezpieczeniom społecznym określonym w ustawie obywatele państw obcych, których pobyt na obszarze RP nie ma charakteru stałego. Prawo do ubezpieczenia społecznego przysługuje cudzoziemcom zamieszkującym i przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie karty stałego pobytu na takich samych zasadach jak dla obywateli polskich - Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( jt. Dz. U. z 1998 r., Nr 137, poz. 887)
UBEZPIECZENIE ZDROWOTNE Art. 2 : Ubezpieczonymi na podstawie przepisów ustawy są osoby posiadające obywatelstwo i cudzoziemcy przebywający na terytorium RP na podstawie karty stałego pobytu lub karty czasowego pobytu wydanej im w związku z udzieleniem statusu uchodźcy Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej ( jt. Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414). Prawo do ubezpieczenia zdrowotnego przysługuje cudzoziemcom zamieszkującym i przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie karty stałego pobytu na takich samych zasadach jak dla obywateli polskich - Ustawa z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym ( jt. Dz. U. z 1997r. Nr 28. Poz. 153)
PODATKI Cudzoziemiec mający miejsca zamieszkania lub jego pobyt czasowy trwa w roku podatkowym krócej niż 183 podlega ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu ( art. 3 ust. 2 cytowanej ustawy) tzn. tylko od dochodów z pracy wykonywanej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Cudzoziemiec mający miejsce zamieszkania w Polsce, lub jego pobyt czasowy trwa w roku podatkowym dłużej niż 183 dni ( ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 1993r. Nr 90, poz. 416 z późn. zm.) podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu (art. 3 ust. 1 ustawy) tzn. od całości swych dochodów bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów.